HAFIZLIK YAPMADA

VE YÜZÜNDEN OKUMADA

TEKNİKLERİN GELİŞTİRİLMESİ

         Kur’an-ı Kerim’in öğretilmesi müslümanlar üzerine Farz-ı Kifayedir. Yani müslümanlardan bir kısmının bu hizmeti yerine getirmesi ile diğer müslümanlar üzerinden sorumluluk kalkar. Böyle bir sorumluluğu yerine getirme vazifesini yüklenenler, Peygamberimiz tarafından  övülmekte, manen yüksek derecelere erişecekleri dile getirilmektedir.

        Allah kelamı olan Kur’an-ı Kerim’i, ‘’okuma usul ve kaideleri’’ ne dikkat ederek okumak, okutmak ,hatta bu anlamda yapılabilecek her türlü kolaylığı oluşturmak ta müslümanlar için bir vazifedir. Günümüzde Kuran öğretiminde  farklı metotların uygulandığı bir vakiadır.

        Yüzünden okumada ve hafızlık yapmada kullanılan farklı metotlar,  farklı sonuçları da beraberinde getirmektedir. Her iki çalışma alanında halen kullanılan yöntemler bu alanda yapılan çalışmalara  temel oluşturmaktadır. Bütün bu çalışmalardan, daha verimli sonuç elde etmek, daha kısa zamanda hedefe ulaşmak, öğretici ve öğrencinin işini biraz daha kolaylaştırabilmek için  yapılabilecek neler olursa onları planlayıp  uygulamaya koymak ta gerekmektedir.

        İşte bu ihtiyaçtan dolayıdır ki  Kur’an-ı Kerim’in hem yüzünden okunmasında hem de ezberlenmesinde faydalı olacağı kanaatiyle aşağıda zikredilen ve birkaç başlık altında dile getirilen hususların dikkate alınması ve paylaşılması düşünülmüştür.

 Bunlar; “Kuran-ı Kerimin Öğretilmesi Lüzumu”

              “Kuran-ı Kerimin Öğretilmesi Alanları”

              “Öğretmen Öğrenci İlişkileri”

              “Bilgisayar Destekli Programda Dikkate Alınacak Hususlar”

               “Hafızlık Sınavına Hazırlık” konularıdır.

          1.    KUR’AN-I KERİM’İN ÖĞRETİLMESİ LÜZUMU  ( Okumaya Duyulan İhtiyacın Sebepleri )

               a)  OKUMANIN KENDİSİNİN İBADET OLMASI

     b)  İBADETLERDE ( Namazda, Duada...vs) OKUNMASI

c)      DİN HİZMETLERİNDE KULLANILMASI ( Din hizmeti sunumunda müracaat edilecek ilk kaynak Kur’an-ı Kerim olacağından dolayı bu hizmeti verenlerin yeri geldikçe okumaları veya okuyarak manasını açıklamaları gerekmektedir. )

        2.   KUR’AN-I KERİM’İN ÖĞRETİLMESİ ALANLARI (Çeşitleri)

A- YÜZÜNDEN OKUMA

B-     HAFIZLIK YAPMA

A-    YÜZÜNDEN OKUMA

        Kuran-ı Kerimi yüzünden okuma Kur’an öğretiminin temelini oluşturur. Bunun için hangi amaçla okunursa okunsun bu temelin çok iyi atılması gerekmektedir. Çünkü bu ilmin başlangıcı yüzünden okuma aşamasıdır. Bu nedenle yüzünden okumaya ve bu safhaya gerekli itina gösterilmelidir. Yüzünden okuma döneminde dikkate alınması gereken hususlardan bazıları şunlardır:

a)      Yüzünden okumanın lüzumu ve gereği anlatılarak öğrenciler iyice öğrenmeğe adapte edilmeli

b)      Yazı tahtası kullanılarak dersler işlenmeli, yüzünden okumada ve surelerin ezberlenmesinde CD,VCD ve kasetlerden de yararlanılmalı

c)      Derslere öncelikle harflerin tanıtılmasıyla başlanmalı, harfler iyice kavratılıncaya kadar üzerinde durulmalı (okumanın ana maddesi olan harfler çok iyi tanıtılmalı)

d)      Harflerin her birinin şekli, ismi, çıkış yeri, bazı özellikleri (sıfatları) ve verdiği sesler iyice öğretilmeli,şekil ve ses yönünden benzerliği olanlar kendi aralarında gruplandırılarak farklılıklarıyla kavratılmalı

e)      Harfler tanıtıldıktan sonra bitişik halde yazılışları ve şekil değişikliğine uğrayan harfler ve değişiklikler anlatılmalı

f)       Dersler, öncelik sırası dikkate alınarak işlenmeli ve kolaylık derecesine göre anlatılmalı, verilen örnekler mutlaka işlenen konularla sınırlandırılmalı, görülmeyen derslerle ilgili örnekler kullanılmamalı

g)      Harflerin seslendirilmesini sağlayan harekeler, kullanılan işaretler ve verdiği sesler çok iyi kavratılmalı

h)      İşlenen dersle ilgili çokça alıştırmaya yer verilmeli, örnekler kolay kelimelerden başlayarak gittikçe zorlaştırılmalı ve özellikle de Kur’an-ı Kerim’den seçilmeli

i)         Öğretilen harfler veya okunan kelimeler sınıf mevcudu tarafından grup halinde okunmalı, sonra ferdi tekrarlarla kişisel tatbikat sağlanmalı

j)        Öğrenci bir başkasının başarısıyla kıyaslanarak küçümsenmemeli, moral verilerek yapabildikleri ile mutluluk duyması sağlanmalı

k)      Düzgün okuyabilmek için harfler ve harekelerin yanı sıra ( öğrencinin kabiliyeti nispetinde) en azından uzatarak okuma, durma ve başlama, zamir, lafzatu’llah, huruf u mukattaa …gibi okumada çok gerekli olan konular işlenmeli

             B-  HAFIZLIK YAPMA

                Hafızlık Kur’an-ı Kerim’i ezberleme fiiliyatıdır. Hafız ise Kur’an-ı Kerim’i baştan sona ezberlemiş kişi demektir. Dolayısıyla yüzenden okuma gibi değil, daha zor gerçekleşen, daha çok çalışmayı gerektiren bir alandır. Zor olduğu kadar da hafız olan kişiye  verilen mükafatlar çoktur. Başarılması gereken bu zor işin muhatapları ve çalışma ortamı ile çalışma şartları çok daha özen gerektirmektedir.

               Hafızlık, kapsamı ve özelliği itibariyle bir kaç yönüyle ele alınmalıdır. Bunlar; hafızlığa  teşvik (motivasyon ), hafızlık yapan kişi, hafızlık yaptıran kişi (öğretici), ezber metotları, genelde dikkate alınacak durumlar ve hafızlığın korunması gibi hususlardır

             MOTİVASYON

a)      Hafızlık yapmanın mümkün ve kolay olduğu anlatılarak örnekler verilmeli (ancak çalışma metotlarına sadık kalınmasının gerekliliği)

b)      Öğrenciler hafızlık cemiyetlerine götürülerek teşvik edilmeli, kendileri için cemiyet yapılan öğrencilere önemli hediyeler verilmeli

c)      Her bir dönüşte öğrenci taltif edilmeli

d)      Hafızlığını tamamlayan öğrenciye son sayfasını ezber yapıp dersini dinletince öğrenci huzurunda kursta ailesiyle bir program yapılmalı ( bazı yörelerde kız öğrencilere kına yakılması gibi aktiviteler uygulanmalı )

e)      Hafızlık yapanların elde ettiği maddî ve manevî kazanımlardan bahsederek öğrenci daha çok özendirilmeli

f)       Hafızlık yapan öğrenci maddî olarak desteklenmeli, manen huzurlu olması için gerekli ortam sağlanmalı

g)      Din hizmetlerinin sunumunda hafız olmanın önemi ve sağladığı avantajlar anlatılmalı

             HAFIZLIK YAPAN KİŞİ

             Hafızlık yapmada asıl muhatap ezberi yapan kişidir. Ezberi yapacak kişinin bu işe gönüllü , hazır ve çok yönden müsait olması zaruridir. Aksi taktirde hafızlık ortamının, hocanın, fiziki ve maddi imkanların çok müsait olması işe yaramayacaktır. Bu nedenle hafızlıktan istenen verimin alınabilmesi için hafızlık yapacak kişide aşağıdaki hususiyetlerin bulunması daha kolay neticeye götürecektir:

              a) Hafızlık yapmak isteyen öğrenci hafızlığa başlatılmalı, hafızlığın ve hafızlık yapmaktaki   amacının  ne olduğu ve ne için hafız olacağı konusu ilk başta tespit edilmeli

Hafızlık yapacak kişinin hafız olmayı samimi bir şekilde istemesi gerekir. 

              b)Hafızlığa başlamadan önce yüzünden okuma çok işlek hale gelmeli.

Hafızlığa başlamadan önce yüzünden okumanın çok işlek hale gelmesi hafız olacak öğrencinin işini önemli ölçüde  kolaylaştırır.Yeni ezberleyeceği sayfayı ilk okuyuşta seri ve düzgün okuyabilen öğrenci kısa bir zaman içinde hemen ezberlemeye başlayabilecektir. Bu durum hem zaman kazanmağa hem de kolay ezberlemeye zemin oluşturacaktır.  

               c)Hafızlık öncesinde harflerin mahreçleri , sıfatları ve tecvit kuralları öğrenciye iyice kavratılmalı, ezber yaparken öğrenci bunları uygulamalıdır. Hafızlık öncesinde tecvit kurallarının iyice kavranarak uygulanması hem öğrencinin doğru okumasını ve ezberlemesini sağlar hem de uygulanan tecvit kuralları ezber yaparken yol gösterir, hatırlamayı kolaylaştırır.

               d)Hafızlık yapan kişinin maddi ve manevi problemleri dinlenerek kendileri moralize edilmeli . Hafızlık öncesinde öğrenci hocası tarafından tanınarak ona göre muamele edilmelidir. Problem yaşayanlara moral vermek suretiyle onların ümitlerini canlı tutmak, onları manen destekleyecektir.

                e)Tekrarlar çok hızlı ve çok yavaş  değil, normal anlaşılır bir akıcılıkla yapılmalı. Çok hızlı okuyan ve bu şekilde ezberleyen öğrenci normal bir seyirde okuması gerektiğinde takılabilir, ayrıca kelimeleri, medleri yutar, bu okuyuş manayı bile bozar. Bu nedenle çok hızlı okumağa alışılmamalı kelimelere açıkça , anlaşılacak şekilde okunmalıdır.  Çok yavaş okuyan öğrenci ise hem ders çalışırken hem de ders okurken yorulur, zaman kaybeder. Öğretici için de zaman kaybına sebep olur. Yavaş okumak ayet başlarını hatırlamayı da zorlaştırır.

              f)Hafızlık yapan kişiye dinlenme imkanı sağlanmalı, öğrenci usandırılmadan haftalık ve aylık izin uygulamasıyla rahatlatılmalı. Her öğrencinin dersin başında geçirdiği süre farklıdır. Yeni sayfayı ezberleme süresi kişiden kişiye değiştiği gibi eski sayfayı hatırlama süresi de yine değişiklik göstermektedir. 

              g)Hafızlık yapan kişi, kendisini belli bir zamana kadar dersi yetiştirmeye odaklamalı.(Aksi taktirde günün çok uzun ve zamanın bol olacağı kanaati tembelliğe sevk eder ve zamanında dersini yetiştiremeyebilir).

               h)Hafızlık yapan kişiye kapasitesine ve gücüne göre ezber verilmeli ( Bir sayfa, daha çok veya az)

               ı)Hafız ezber yapmağa azimli ve kararlı olmalı, usanmamalı. Hafızlığın zorluklarla dolu, sıkıntı ve çilelere katlanarak yapılacak bir çalışma olmadığı bilinci sözle ve davranışlarla verilerek öğrencinin severek ve rahatça çalışması sağlanmalı

      HAFIZLIK YAPMADA KULLANILACAK METOTLAR

                   Hafızlık kısa sürede gerçekleştirilebilecek bir çalışma değildir. Bu nedenle uzun soluklu ve çok dikkat gerektiren bu alanda kolaylıklar sağlanmalı, azami imkanlar kullanılmalı ve farklı metotlardan istifade edilmelidir. İşte bu metotlardan bazıları şöyledir:

     a) Ezber yapılacak bölüm  ( sayfa veya sure) öncelikle öğretici tarafından okunmalı, öğrenci takip etmeli. Öğrenci ezberlediği yeri hocasına okumadan önce kontrol maksatlı dinletmelidir. Mümkünse hocasına değilse kendisinden daha önde olan bir arkadaşına dinlettiğinde ders daha da sağlamlaşır varsa hataları hatırlayamadığı yerler ortaya çıkar. Bu kıvamdaki ders biraz daha çalışılarak mükemmel hale getirilir ve hocaya okunur.

                 b) Öğreticinin bu uygulamasına destek mahiyetinde ve hatta kolaylık sağlanması için bilgisayardan veya diğer dinleme cihazlarından dinleyerek kelimelerin doğru algılanması sağlanmalı

                  c) Sayfada dikkat edilecek zor ve özellikli kelimeler belirtilerek öğrenciye       kavratılmalı

                 d) Ezberlerken yapılan tekrarlar çok hızlı ve çok yavaş  değil, normal anlaşılır bir akıcılıkta olmalı.  Çok hızlı okuyan ve bu şekilde ezberleyen öğrenci normal bir seyirde okuması gerektiğinde takılabilir.  Çok yavaş okuyan öğrenci ise hem ders çalışırken hem de ders okurken yorulur, zaman kaybeder. Yavaş okumak ayet başlarını hatırlamayı da zorlaştırabilir.

                e) Hafızlık yapan kişi kendisini belli bir zamana kadar dersi yetiştirmeye odaklamalı.(Aksi taktirde günün çok uzun ve zamanın bol olacağı kanaati tembelliğe sevk eder ve zamanında dersini yetiştiremeyebilir

                f) Sayfada yer alan ve başka yerlerde de geçen benzer ( müşabih) kelime ve ayetler    dikkate alınarak oluşturulacak metotlarla ( not alma , liste tutma.... gibi ) benzerleriyle  mukayeseli olarak ezberletilmeli

g) Öğrenci, ezber yapacağı  bölüme  bir gün öncesinden başlayarak hazırlanmalı

                h) Ezberlenecek bölümü öğrenci ezberleme öncesinde ve sonrasında  ikinci bir şahsa dinletmeli ve kontrol ettirmeli

ı) Ezber akşamdan tamamlamalıdır.

                      j) Sayfa baştan sona değil, her ayet birkaç tekrar edildikten sonra dile yatkınlığı sağlanınca ezberlenmeli ve ezberlenen her ayetin önceki ve sonraki ayetlerle bağlantısı oluşturulmalı

k)Hafızlık, yazısı kolay okunan bir mushaftan yapılmalı

    l)Öğrenciler arasında yardımlaşmaya önem verilmeli ( daha çok ezber yapmış olanlar sonrakilere rehber ve örnek olmalı, onları dinlemeli (bu vesile ile öncekilerin ezberleri de sağlamlaşmış olacaktır )

m) Ezber yapılan bölümde geçen ayetlerin meallerinden o anda ilgi çekecek olanlar öğrenciye hatırlatılmalı

n) Hafızlık yaparken ayetleri veya kelimeleri ( birisinden sonra hangisi geliyor diye) düşünerek zihinden sıraya dizecek şekilde ezberlemek değil, sayfaya başlayınca düşünmeden okuyabilecek bir akış hızı kazandırılmalı. (Bunun zıddı erken unutmaya, karıştırmaya sebep olur, iyice ezberledikten sonra zamanla yavaş okuma oluşacaktır).

o) Ruhen ve manen hazır olmaları için öğrenci ezberlemeye başlamadan önce dua etmeli, ve salat ü selam okumalı

ö) Ezber yapılan her bir bölümün ( ayet, sayfa, sure, cüz) sonrası ile bağlantısı kurulmalı

                    p) Ezberlenecek sayfa yukarıdan aşağıya doğru ( ayetler bağlanacak şekilde ) ezberlenmeli ( Sayfa, aşağıdan başlayarak  yukarıya doğu ezberlense bile okurken sayfa başından itibaren işlek ve akıcı halde sona kadar okunabilmeli)

r) Ezberlenen yerler bir sonraki dönüşte mutlaka yine okunmalı ve dinletilmeli

          s) Sesli okuma ezberi kolaylaştıracağı için isteyen öğrenciye bu imkan   sağlanmalı

          ş) Hafızlık yapan kişiye dinlenme imkanı sağlanmalı, öğrenci usandırılmadan haftalık ve aylık izin uygulamasıyla rahatlatılmalı. Her öğrencinin dersin başında geçirdiği süre farklıdır. Yeni sayfayı ezberleme süresi kişiden kişiye değiştiği gibi eski sayfayı hatırlama süresi de yine değişiklik göstermektedir. 

           t) Dersi yapmasına bağlı olarak öğrencilere özel istek (istirahat oyun eğlence vb...) lerinde toleranslı davranılacağı bildirilmeli, çok katı sınırlamalar konmamalı, sosyal etkinliklerle barışık olmaları sağlanmalı

           u) Öğrenci zaman zaman ezberle ilgili hissettiği olumsuz düşüncelerini hocasına açma cesaretine sahip olmalı ve hoca bu konuda kendisine destek vermeli

          ÖĞRETİCİ

             Hafızlıkta öğretmenin fonksiyonu çok önemli, öğrenci üzerindeki etkisi ve verimliliği ön plandadır. Hafızlık müessesesinde öğretmende bir takım unsurların bulunması verimliliği daha da artıracaktır. Bu unsurlardan bazılarını şöylece sıralamak mümkündür:

                  a)Öğretici öğrencilerine güven verici tarzda yaklaşmalı, onları inandırmalı, onlara karşı kırıcı olmayıp sevdirerek derslerin yapılmasını sağlamalı

 b)Öğretici öğrencilere ne şekilde ders çalışmaları gerektiği planını anlatmalı

 c)Öğretici sadece resmî çalışma anlayışıyla değil, fedakâr davranışlarla çalışmalı, öğrencilere çokça zaman ayırmalıdır

d)Öğretici, öğrenci ile aile arasında köprü vazifesi görmeli, aile ile iletişim içinde olmalıdır

                 e)Öğretici kendisini ve dersini öğrenciye sevdirmeli, nefret ettirici davranışlardan sakınmalıdır.

                 f)Öğretmen güler yüzlü, kıyafeti düzgün, ahlaklı ve mütevazi olmalıdır.

                 g) Hafızlık yaptıran öğreticinin hafız olması tercih edilmeli ( hafız olsa da olmasa da öğrenciyi Kur’an-ı Kerim’i yüzünden takip ederek dinlemeli) .

                 h) Öğretici her öğrenciden aldığı dersle ilgili kanaatini (iyi, zayıf, doğru, hatalı...gibi) belirten bir çizelge oluşturmalı, bununla sonraki dönüşe (bilgi anlamında) hazırlık yapmalı

                GENELDE DİKKATE ALINACAK HUSUSLAR

                Buraya kadar zikredilenler belli başlıklar altında yer alan maddelerdir. Ancak bunların dışında genel anlamda ele alınması gereken bir takım maddeler daha vardır ki şimdi bunları sıralayalım:

a)      Ezberleme yeteneği olan  ve hafız olmak isteyen öğrenciler hafızlığa ayrılmalı

b)      Hafızlık istekle yapılacağı için arzu edilen şeye de mutlaka gayret gösterileceği öğrenciye anlatılmalı

c)      Beden sağlığını korumak için gerekli tedbirler alınarak devamlılık sağlanmalı. Hatta gıda olarak ceviz, bal, yumurta, üzüm gibi zekâyı kuvvetlendiren yiyeceklerin tüketilmesi önerilmeli ve yatılı kurslarda da bunların tüketilmesine gayret gösterilmeli

d)      Gündüzlü öğrencilerin evde hıfzlarını rahatça devam ettirebilecekleri ortamın sağlanması hususunda aile ( ile yazışarak veya görüşerek ) bilgilendirilmeli

e)      Hafızlığın yatılı olarak yapılması zorunluluğunun olmadığı işlenmeli, ancak yatılı Kur’an kurslarında öğrencileri usandıran, hatta okumayı terk etmeğe götüren, şartları zorlaştıran tavır ve yöntemlerden kaçınılmalı

f)       Ders çalışılan mekan, kişiyi ve zihnini meşgul etmeyecek özelliğe sahip olmalı ( çok sıcak veya soğuk, gürültülü, rahatsızlık veren her hangi bir durum... gibi).

g)      Hafızlığın mutlaka zorluklarla gerçekleşen, sıkıntı ve çile çekerek yapılacağı kanaatinden uzak bir anlayış  ile ve serbestlik ruhu içerisinde yapılacağı kanaati verilmeli

           EZBERİ KORUMA

           Yapılan ezberle işin bitmediği , asıl ezberleme maksadı ne ise o alanda kullanımı için hafızlığın devam ettirilmesi gerekmektedir. Kuran’ı öğrenmek ve okumak ne kadar sevaplı ve önemli ise bilinenleri korumak ta o kadar sorumluluk gerektirir. Bu amaçla ezberin korunabilmesi için şu hususlara dikkat edilmelidir:

                    a)Ezberi koruma ve devam ettirme çabası her vesile ile anlatılmalı ( Hafızın her an ezber okuyacak kadar hazır olması bilinci oluşmalı )

                    b)Kalıcı olması için ezberleyince hemen bırakmak yerine çokça tekrar yapılmalı

                    c)Ham veya çiğ olarak tabir edilen ilk ezberleme tamamlandıktan sonra ilk olarak birer cüz olmak üzere bir has tekrar yapılarak ezber sağlamlaştırılmalı; ardından hatalı ezberlenen yerler varsa onlara ağırlık verilerek bir tekrar da öyle yapılmalı; daha da kuvvet kazanması için düzeltilmiş bir şekilde yine bir cüzle tekrar yapılmalı, sonrasında hafızın yapabileceği kadar çok sayıda cüz dinlemeye geçilmeli.

a.       Hafız her gün en az bir cüz ezberden okumalı, bunun için zaman ayırmalı

b.      Hafızlık sonrasında ezberin kalıcılığı için bölüm planı cüzler halinde olmalı. Çünkü bu şekilde akılda daha kolay kalacak sure veya değişik bölümler halinde olması daha zor olacaktır)

c.       Hafızla diyalog sürdürülerek gerektiği zamanlarda ezber mukabele okuması ve  öğreticilikte görevlendirilmesi dikkate alınmalı

d.      Hafız, hıfzının büyük bir nimet olduğunu  ve büyük bir çaba sonucu bunu elde ettiğini bilerek koruma bilincine sahip olmalı, günlük olarak okumalıdır

e.       Belgesini alan ve din hizmetleri alanında çalışanlar da hıfzlarını koruma zaruretine inanmalı, meslek hayatında istifade edebileceği gibi  ezber okumağa her an hazır olmalı

f.       Hafızlığı unutmamak için namazlarda zamm-ı sure olarak Kur’an’dan okunması hatırlatılmalı ve bunun için çareler düşünülmeli

           3.   ÖĞRETMEN ÖĞRENCİ İLİŞKİLERİ

                  Eğitimde öğretmen -öğrenci ilişkisinin önemi tartışılmaz bir husustur. Eğitim öğretim esnasında yaşanan birliktelik ne kadar samimi, inandırıcı ve güven verici olursa öğrenci de öğretmen de derste o kadar başarılı olacaktır.  Bu nedenle her iki tarafın kendi üzerine düşeni yapması yanında özellikle öğretmenin söz sahibi ve etkili olduğu dikkate alınarak aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulmalıdır:

a)      Öğretici öncelikle mesleğe hazır olmalı, mesleği severek benimseyerek yapmalı

b)      Öğretici temsilde, sabırda, olgunlukta, hoşgörüde, ahlâkta, edepte, giyim-kuşamda, çok iyi bir kişilik sergilemeli.

c)      Öğretici konuşma ve vücut dilini çok iyi kullanmalı

d)      Öğretici, öğrenci hakkında empati yolunu kullanmalı

e)      Okumağa gelen her öğrencinin bir şeyler öğrenmek için geldiği unutulmamalı, öğrenci emanet kabul edilerek harcanan zaman çok iyi değerlendirilmeli

f)       Her öğrencinin kendi kapasitesine göre dersi algılayabileceği fikri verilmeli, ve bu istikamette de öğrenciden sonuç beklenmeli

g)      Her yaştaki öğrencinin ilgiye, motivasyona ihtiyaç duyduğu dikkate alınmalı, yapabildikleriyle taktir edilmeli,

h)      Öğrenciye, okuma arzusu yanında sonuca ulaşmanın  gayrete bağlı olduğu anlatılmalı

i)        Öğrenciyi kendi kabiliyetiyle tanımalı, her birerlerinin özellikleri bilinerek ona göre davranılmalı

j)        Öğrenciler yaş ve kabiliyetlerine göre gruplandırılmalı, rahatça ders çalışacakları ortam oluşturulmalı

k)      Öğretmen çevre, olaylar ve gündem ile ilgili konularda öğrencileri bilgilendirerek onları sosyal hayatın içinde tutabilmeli ( bundan mahrumiyet genelde günlük hayatta çekimser ve utangaç ve kendisine karşı güvensiz olmaya yol açabilir).

4.  BİLGİSAYAR DESTEKLİ PROGRAMDA DİKKATE ALINACAK HUSUSLAR

                   Bilindiği gibi günümüz dünyası teknoloji ile iç içe yaşayan bir konuma gelmiştir.  Diğer alanlarda olduğu gibi din hizmetlerinde de bu imkanlar kullanılmaktadır. Dolayısıyla hafızlık alanında da teknoloji ürünü olan bilgisayardan istifade edilmelidir. Çünkü Bilgisayar destekli hafızlık eğitimi, daha doğru okuma hususunda yardımcı olduğu gibi tekrar etmede, okuyucuya rehberlik yapmada ve daha pek çok konuda kolaylıklar sağlamaktadır. İşte bu nedenle bilgisayar destekli programalar kullanılırken aşağıda yer alan hususlar dikkate alınmalıdır:

1.      Bilgisayardan hem hafızlıkta hem de yüzünden  okumada istifade edilebileceği anlatılmalı

2.      Bilgisayarın kullanımı öğretilmeli (en azından okumada kullanabilecek kadar)

3.      Toplu çalışma metodu anlatılmalı

4.      Aynı dersleri yapanlar grup halinde çalışmalı

5.      Ferdî çalışma uygulaması anlatılmalı

6.      Bilgisayarda ve diğer CD, VCD, kaset vb. cihazlarda dinlenilecek okuyucular titizlikle seçilmeli, hatasız olarak yapılacak eğitim ve öğretime özen gösterilmelidir.

     5.  HAFIZLIK SINAVINA HAZIRLIK

          Hafızlığını bitiren öğrenci tabiatıyla hafızlığını ispatlayan bir belgeyi de elde etme mutluluğunu yaşamak ister. Bu onun zorlu çalışmasının sonucunda kazandığı en değerli maddi varlığıdır.  Hafızlık belgesi aynı zamanda görev alma esnasında hafızlığını ispat etmek kullanacağı bir vesikadır.  Bahsedilen belgenin oluşması ve temini için de şu hususlar özellikle göz önünde bulundurulmalıdır:

1.      Sınava girecek öğrenci hafızlığını tamamladıktan ve okuyabilecek hale geldikten sonra sınava sokulmalı

2.      Hafızlığını tamamlayan öğrencileri sınav öncesinde karma dinlemek suretiyle farklı yerlerden okumaya alıştırmalı ve kendilerini her hangi bir yerden okumağa cesaretlendirmeli

3.      Sınav öncesinde özellikle kız öğrenciler, erkeklerden oluşan  komisyon huzurunda okumağa alıştırılmalı

4.      Hafızlık belgesi alınınca HAFIZLIK, BELGEYE EMANET EDİLMEMELİ VEYA HAPSEDİLMEMELİDİR ( UNUTULMAMALIDIR)!!!

              Özetle sunmağa çalıştığımız bu teklif ve uygulama çeşitlerinin  tüm Kuran gönüllülerine, öğretici ve öğrencilere faydalı olması temennisi ile,  sağlık ve başarı dileklerimle…  

                                                                        Davut KAYA

                                                                                        Din İşleri Yüksek Kurulu Uzmanı